P. Anderson chit phiN bo siaN tong-cheng "Tai-oan tok-lip", ma bo kam-kak e seng-kong. I e kiat-lun si, Tai-oan na bo Bi-kok sio-thin, cha-ban e khip-siu tng-khi Tiong-kok. I ti-gi a-hiaN Benedict Anderson chiong Tai-oan kok-ka i-sek chun-cho 1 chiong tian-heng e "i-bin sia-hoe" e kok-chok-chu-gi. Ki-tiong siang tiong-iau e 1 tiam i jin-ui si Tai-oan ham Tiong-kok thiah-khui, cheng-kah-taN long si goa-khau se-lek e eng-hiong, ah Tai-oan, Tai-oan-lang pun-sin peng bo chhiuN tian-heng e i-bin sia-hoe, ham chou-kok chhia-piaN:

> The separation from the mainland that has formed its distinctive
> experience for the past century has always been a function of empire,
> not a revolt against it.

Su2-beng5 eng-kai be tong-i.  M-koh P. Anderson bo teh chhap Su2-beng5
sian-pai e oe, i beng-hian tong-cheng Tai-oan bun-hoa-kai e Goa-seng
cheng-eng e khoaN-hoat.  I kui-na-pai o-lo 侯å­è³¢ e tian-iaN joa-nih-a
chan2, ma chioh i e tian-iaN e kiaN-thau bio-sia Tai-oan e 1-koa-a
lek-su su-kiaN.  Chhin-chhiuN peh-sek khiong-pou, i to kam-kak pi 228 ke
si2 chin che lang (i kong u 4-ban-5-chheng lang).  侯å­è³¢ teng-jin ma
chin mi-noa ti hak-kai chhut-pan, kau peng-iu, taN-cho khou-a, kho-pi
kong choe-kin ti Sin Cho-phai e tai-piau khan-but u 1 phiN
(<http://www.newleftreview.net/NLR26202.shtml>, 侯å­è³¢/æ±å¤©å¿/å¤éä¹).
Sui-jian Tai-oan e lang bo siaN ai khoaN i e tian-iaN, i ti kok-che u
mia-siaN.

Siang-si I m-na tui Li Teng-hui u chiaN hu-bin e bio-sia, ma su3 hou i
chiaN toa e kak-sek:  i thiau-kang pho-hai KBT (hou A-piN--a ti 2000 ni
e tiau5), iong-chhi BCT, pang-chan A-piN--a chip-cheng, sim-chi bo
tiaN-tioh si poe-au e chhau-chok-jin; i si ou-kim e lau sai-hu, i ham
pang-phai u koan-he; i heng3 kiaN5 "cheng-ti hu-pai" e lou7; i siuN beh
cho kok-hu.  Anderson siong-sin A-piN na bo hong5 phah hit-chheng, 2004
ni tiaN-tioh be7 tiau5.

I ka Tai-oan e chok-kun pun cho 2 peng:  Ho-lo-lang thin BCT, ki-thaN
thin Hoan-lek.  I kong Ho-lo-lang, Kheh-lang chi-kan kui-na-pah-ni lai5
it-tit u "tou-sat" (pogroms) hoat-seng -- i bo kong siaN-lang thai5
siaN-lang -- an-ne ti-tioh Kheh-lang it-tit tui to-sou e
Ho-lo-lang u kiaN-hiaN.  I kong Goan-chu-bin ham Kheh-lang kang-khoan,
kiaN Hoan-lek e Ho-lo se-lek, sou-i long ka phio tau hou Hoan-na.

I giau-gi BCT 1 hong-bin siuN beh kiaN5 "Ho-lo-hoa" e lou-soaN, 1
hong-bin koh kiaN sak siuN kin2 e pho-hai loe-pou e thoan-kiat,
eng-hiong tui-goa-it-ti e tong-lek.

[I siang-si seng-jim Tai-oan lam-pak e chha-piat hoan-eng chhut lam-pak
chi-kan e keng-che chha-iN:  pak-pou khah ho-giah, siu7 khah ho e
kau-iok, khah thin KBT.  Lam-pak, Lek-Na 2-peng m-si kan-na chok-kun e
chha-piat na-nia, ma u kai-kip e chha-piat.  M-koh i ka chia e bun-ji
chhang3 ti bun-chiuN siang e-kha e sou-chai (Footnote).]

Anderson tui Tai-tok e phoe-pheng u kui-na-e hong-hiong.
1-e si tui li-lun chhut-hoat, jin-ui Tai-oan bo hah 1 e tian-heng e
i-bin sia-hoe kok-chok-chu-gi e bou-sek.  Tai-oan lang bo chiaN-sit
hoan-khong chou-kok.  Tai-oan li Tai-liok siuN kin.  Tai-oan siuN pi
chou-kok ke chin se3.  Tai-oan hian-chhu-si e tok-lip chong-hong
oan-choan si te-kok se-lek e goa-chai in-sou (Jit-pun, Bi-kok) cho-chiaN
e.  I 1 hong-bin kong tian-heng e i-bin sia-hoe bi-pit su-iau ham
chou-kok u siaN-mih gi-gian, bun-hoa, hiat-thong siong e chha-piat, 1
hong-bin koh kong in-ui Tai-oan, Tiong-kok bo "chok-kun e chha-piat",
Tai-oan tok-lip e cheng-tong-seng bo siaN kho-leng hong5 chiap-siu7.  I
phoe-pheng pun-thou-hoa kiaN5 "Ho-lo-hoa".  I-su kong, Tai-oan na beh
li-iong Ho-lo-oe kiong-tiau ham Tiong-kok bo kang gi-gian, to u kho-leng
piN cho khi-hu chio-sou chok-kun (soa-bun chu-gi); na bo kiong-tiau, to
si bo teh "hoan-khong".

(I sim-chi kong, Kng-tang pi Tai-oan khah u chu-keh kong u tok-lip e
bun-hoa i-sek, beh tok-lip khah u chai-tiau ("...a province
like...Guangdong, with its own distinct language, has a much stronger
claim to separate cultural identity than Taiwan"...).  Che chin ki-koai:
 thui-sak "hong-gian" bun-ji-hoa e un-tong siang kek-liat e sou-chai si
Tai-oan, ji-chhiaN m-si kan-na Ho-lo-oe teh sak nia; chit e un-tong ham
Tiong-kok bun-hoa thoan-thong, Han-gi cheng-chhek long be ha; Kng-tang u
i e bun-ji thoan-thong, m-koh bun-ji-hoa un-tong bo Tai-oan hiah liat.
 Koh-chai kong, Kng-hu-lang e bun-hoa chu7-sin3 ma khi-hu tioh Kng-tang
e Kheh-lang, Tio-chiu-lang.  Tui chia e-tit liau-kai Anderson tui
Tai-oan m-si chin-chiaN liau-kai.  Chit khoan "hoan-khong" i bo khoaN
chiuN-bak. )

Goa kam-kak Anderson na tan-sun tui kok-che kiok-se hun-sek Tai-oan
tok-lip e kho-leng-seng, tit tioh 1 e pi-koan e kiat-lun, chit phiN ia-u
i e ke-tat.  M-koh i ka Tai-oan loe-pou e sia-hoe, cheng-ti hian-siong
(kho-pi kong Li Teng-hui an-choaN "in-chhoa" Hoan-lek theh-tioh
cheng-koan; Ho-lo cheng-koan khi-hu Goa-seng-lang; Tai-oan e han-lang
ham Tiong-kok oan-choan kang hiat-thong, teng-teng) cho-1-e la la cho-hoe.

Goa e kian-gi i seng khi liau-kai ki-thaN e koan-tiam.




* * * * * * * * * * * * * * * * *
* Li chu-chheh e e-mail khau-cho si:  "H. Tan-Tenn" .
* Beh kia phoe ho' tak-ke tioh iong chit-e khau-cho chiah kia-e-kau.
* * * * * * * * * * * * * * * * *